Süt kemikleri güçlendirir mi eritir mi?

Kemiklerimizi güçlendirmek için süt içmek gerektiğine dair kelamları çocukken hepimiz duymuşuzdur. Süt kalsiyum içerir. Kalsiyum da kemik yoğunluğu için gerekli bir mineral olarak biliniyor. Lakin süt tüketimi ile kemiklerin güçlenmesi ortasında kesin bir bağ olduğunu kanıtlamak o kadar da kolay değil.

Bunu kanıtlamak için iki büyük kümeyle bir deney yapılması, bunlardan birinin yıllar boyunca bol ölçüde süt içerken öbür kümeye süt görünümünde plasebo içecek verilmesi gerekiyor. Fakat bunu pratikte uygulamak sıkıntı.

Onun yerine şu yapılabilir: Binlerce beşere geçmiş yıllarda ne kadar süt içtikleri sorulup sonra da en az 10 yıl gözlemlenerek sistemli süt içenlerde daha az sayıda kemik kırılması hadisesine rastlanıp rastlanmadığının tespit edilmesi.

ABD’de Harvard Üniversitesi 1997’de bu türlü bir araştırma yapmıştı. 77 bin bayan hemşire 10 yıl boyunca gözlemlendi. Lakin haftada bir bardak süt içenlerle iki ve daha fazla bardak içenler ortasında kol ve kalça kırıkları hadise sayısı bakımından değerli bir fark görülmedi.

TESIRI 2 YIL SÜRÜYOR

Birebir takımın 330 bin erkekle yaptığı araştırmada da misal bir sonuç alındı.

Bu alandaki 15 farklı araştırma 2015’te Yeni Zelandalı bir grup tarafından incelendiğinde, süt içmek de dahil, kalsiyum bakımından varlıklı bir diyetin kemikteki kalsiyum yoğunluğunu iki yıl artırdığı, lakin sonra bu artışın durduğu gözlendi.

Diyetle alınan kalsiyuma alternatif olarak haplarla kalsiyum desteği de yapılabiliyor. Lakin desteklerin uzun vadede olumsuz tesirde bulunduğuna dair telaşlar var.

Yeni Zelandalı takım 51 araştırmayı inceleyerek kalsiyum desteğinin uzun vadede avantajları ile olumsuz tesirlerini kıyasladığında, onlar da kemiklerdeki güçlenmenin bir-iki yıl sonra durduğunu tespit etti.

Kalsiyum desteği, kemik yoğunluğunda yaşlanmaya bağlı kaybı durdurmuyor, yalnızca geciktiriyordu. Takım, kemiklerde kırılma oranı bakımından bunun lakin ufak bir azalmaya tekabül ettiği sonucuna vardı.

Tıpkı datalar farklı ülkelerde incelendiğinde, günlük alınması gereken kalsiyum ölçüsü bakımından farklı teklifler ortaya çıkmıştı. Örneğin ABD’de önerilen ölçü İngiltere ve Hindistan’dakinin iki katına yakındı. ABD’de günde yaklaşık üç su bardağı süt içilmesi salık veriliyor.

2014’te İsveç’te yapılan bir araştırmada ise günde üç bardaktan fazla süt içmenin kemikler için daha fazla fayda getirmediği, hatta ziyanlı olabileceği sonucuna varılmıştı.

Uppsala Üniversitesi ve Karolinska Enstitüsü’nün yaptığı araştırmada, insanlara evvel 1987’de ne kadar süt içtikleri soruldu, daha sonra tıpkı soru 1997’de tekrarlandı.

2010’da bu beşerler ortasında vefat oranı incelendiğinde günde bir bardak süt içenlerde daha fazla kemik kırılması ve erken mevt oranına rastlandığı görüldü.

PEYNİR VE YOĞURT SÜTTEN DAHA MI YETERLI?

Lakin bu araştırmanın da birtakım meseleleri vardı. İnsanlara daha evvelki yıllarda ne kadar süt tükettikleri sorulmuştu, bunu yanlışsız bir formda iddia etmek mümkün olmayabilirdi, çünkü süt tüketimi farklı hallerde olabilirdi.

Ayrıyeten bu çeşit araştırmalardaki en büyük sorun burada da kendisini gösteriyordu: İki hadise birbiriyle nitekim irtibatlı mı yahut neden-sonuç münasebeti nitekim var mı?

Birebir araştırmada baş karıştıran bir başka sonuç ise peynir ve yoğurt tüketimi ile daha az sayıda kırık oranı ortasında bir ilişki kurulmasıydı.

Araştırmacılar, insanlara beslenme konusunda tavsiyelerde bulunurken bu sonuçların destek alınması için erken olduğunu, emsal araştırmaların tekrarlanması gerektiğini söylüyor. Bu sonuçlardan yola çıkarak beslenme tertibini değiştirme konusunda temkinli davranılması tavsiye ediliyor.

Yani kısaca diyebiliriz ki, mevcut bilgilere nazaran, süt içmeye devam etme konusunda bir sorun yok. Süt kemik sıhhati bakımından faydalı olabilir. Lakin bu fayda sandığımız kadar uzun periyodik olmayabilir.

Ayrıyeten kemik sıhhati açısından tesirli başka sistemleri de uygulamak gerekir. Antrenman yapmak ve beslenme, güneş ışığı ve fazla güneşin olmadığı yerlerde kışın D vitamini desteği yoluyla gereğince D vitamini almak üzere.

Etiketler